سيرت محمد صلی الله عليه وسلم
د عمل خلک
ابو امامة رضي الله عنه وایي: رسول الله ﷺ ته مې وویل: یا رسول الله! پر داسې عمل امر راته وکړه چې په هغه سره جنت ته ننوځم، هغه راته وفرمایل: روژه نیسه، روژه (دومره غوره عبادت دی) ساری نه لري. عن أبي أمامة قال: قلت: يا رسول الله مُرنِي بعمل أدخل به الجنة، فقال: «عليك بالصوم، فإنه لا مِثل له»
راوي زیاتوي له دې وروسته به د ابو امامة کره د ورځې دوګ/لوګی نه لیدل کېدی، مګر که مېلمه به ورکره راغی، کله به چې د ورځې د هغه کره دوګ ولیدل شو خلک به پوه شول چې د ابو امامة کره مېلمه راغلی! صحيح ابن حبان (١٤٦). صحابه کرام د عمل خلک وو، اوس ځینې بدبختان د هغوی پر خلاف هم خبرې کوي، چې دا اصلاً د دین پر خلاف تمهیدي او پیلیزې خبرې دي، ځکه صحابه کرام د دین...
نور ولوله
له صحابه کرامو سره د محمد ص مينه، مشوره او مالي مرسته کول
له (ذات الرقاع) څخه د راستنېدو پر مهال د رسول اللهﷺ او جابر بن عبدالله رضي الله عنه تر منځ له مکالمې او مجلس څخه دا ښه جوتيږي چي رسول اللهﷺ له خپلو اصحابانو سره څومره مينه درلوده او څنګه يي ددوي د ژوند په چارو ځان خبراوه، څرنګه مشورې يې ورکولې او څرنګه يې د هغوی مالي مرسته کوله.
راځئ دغه مکالمه په ګډه ولولو:
جابر بن عبدالله رضي الله عنه وايي:له رسول اللهﷺ سره (ذات الرقاع) غزا ته تللی وم، پر خپل کمزوري اوښ سپور وم، چي مزل پيل شو ورو ورو زما اوښ شاته پاتيده، تر دې چي له رسول اللهﷺ سره يوځای شوم راته ويې فرمايل: څه کيسه ده جابره! ولي دومرهوروسته پاتي يې؟
ورته ومې ويل: يا رسول الله ددې اوښ له کبله وروسته شوي يم. رسول اللهﷺ وفرمايل: خې يې کړه ما مې او...
نور ولوله
رسول الله صلی الله علیه وسلم د ښایسته شکل او ښایسته اخلاقو خاوند و
د هغه مبارك صورت او سيرت
هغه د ښایسته شکل او ښایسته اخلاقو خاوند و.
رنګ یې سپین سور والي ته مایل و ، مخ یې لكه سپوږمۍ ګرد او تک سپین و، پړقېدونکی و، ډېرښایسته و،
سترګې یې تورې او وروزې یې ګڼې او او ګدې وې ،
په اواز کې یې خوږوالی و،
غاړه یې دنګه او اوچته وه ،
د سر ویخته یې تک تور وو ،
کله به چې چپ او خاموش و نو باوقاره به معلومیده ، او که خبرې به یې کولی نو ښایسته به معلومیده ،
په خلکو کې به له لرې نه تر ټولو ښایسته ښکارېده ، او چې نزدې به و نو تر ټولو به حسین معلومیده ،
خوږو خبرو والا و، خبرې يې واضحه وې نه ډېرې وې نه کمې ، درمیانه وې ، ګویا کې خبرې یې پیلل شوې ملغلری دي چې راغورزیږي ،...
نور ولوله
د قیس بن سعد (رض) لخوا د پور بخښل
قیس بن سعد بن عباده رضی الله عنهما:
قیس بن سعد(رض) ناروغ وو، ډیر لږ خپلوان یې عیادت او پوښتنې ته را غلي وو، قیس له خپلې ښځې څخه وپوښتل چي دا څه وجه ده هیڅوک پوښتنې ته رانغلل؟
هغې ورته وویل: پر اکثرو یې ستاسو پورونه باندې دي، نو ښایي شرمیږي به
قیس وویل: خدای دي دا مال ورک کړي چي له کبله یې نن زما دوستان زما پوښتنې ته نه راځي، او له دې وروسته یې یو کس ته وویل چي په ټوله مدینه کي اعلان وکړي؛ پر هرچا چي د قیس پیسې قرض باندي دي هغه یې وربخښلې...
تر ماښامه د عیادت کونکو د ګڼې ګوڼې له کبله د قیس د کور د دروازې چارچوب مات شو.
سخاوت د پیغمبر یاران
د سيرت له درېڅې
...
نور ولوله
د سیدالشهداء سیدنا حمزه رضی الله تعالی عنه د اسلام حماسي کیسه
(حمزه بن عبدالمطلب رضي الله عنه د رسول الله ﷺ تره او رضاعي ورور وو، چی یوازي دوه کاله ترې مشر وو.)
رسول الله ﷺ له صفا سره یوازې ناست وو چي ابو جهل راغی، د خدای دښمن خوږ پیغمبر ته ډیرې سپکې سپورې وویلې او په تیږه یې پر سر وویشت، ابوجهل د قریشو ټولۍ ته لاړ تر څو قریش پخپل دې پست عمل خبر کړي.
حمزه رضي الله عنه لینده په غاړه له ښکاره راروان وو، یوې مینځې دا صحنه لیدلې وه حمزه ته یې وویل: نن په حرم کې ابو جهل ستا وراره ته ډیرې سپکې سپورې وویلې، خو محمد یې هیڅ ځواب ورنکړ او ولاړ... حمزه چي دا مهال لا اسلام نه وو منلی خو رسول الله ﷺ سخت ورباندې ګران وو، سخت غوسه شو او په ابو جهل پسې ورغی، هغه د قریشو او خپلو خلګو په منځ کې...
نور ولوله
لومړي درې ترهګر
عثمان رضی الله عنه یې شهید کړ، خلک علي کرم الله وجهه ته راټول شول، بیعت یې ورسره وکړ، خلیفه یې وټاکه، خو علي کرم الله وجهه دا بیعت ونه مانه، ویې ویل، تر هغې چې د مدینې استوګنو راسره بیعت نه وي کړی، ماته ستاسې بیعت قبول نه دی.
مدینه میشتو صحابو کرامو ورسره بیعت وکړ، علی رض خلیفه شو، معاویه رضی الله عنه له شام نه لشکر کشي وکړه چې د عثمان قاتلان قصاص کړي، دواړه لښکرې یو بل ته مخامخ شول، یوې سلا ته سره ورسیدل، خو د شپې له دواړو عسکر کوټونو منافقانو او فرصت طلبو یو بل باندې دې په پټه برید وکړ جګړه توده شوه، معاویه په شا شو.
د دواړو خواو نه یوه ډله راووتله، دوی وویل، باید علي، معاویه او عمروبن العاص ووژل شي څو دا فتنه ارامه شي.
د...
نور ولوله
د حدیبې سوله – پنځلسمه برخه
(( په دې برخه کې به ولولئ چې رسول الله مدینې ته راستنیږي. میرمنې یې ګرم استقبال کوي، عائشه رضی الله عنها له دوه مسلو خبريږي. له ام حبیبه سره د رسول الله صلی الله علیه وسلم نکاح او له صفې رضی سره د رسول الله واده، ننګ کوي، ورځي چې صفیه وویني.
د رسول الله صلی الله علیه وسلم کور په دوه ډلو ویشل شوی، یوې خوا حفصه او عائشه رضی الله عنهما وي او بلې خوا پاتې میرمنې چې مشري يې فاطمه الزهراء کوله... تاسې يې په خپله ولولئ))
نبي _صلی الله عليه وسلم_ د خیبر له فتحې بېرته مدينې ته راستون شو، د شپې په وروستۍ برخه کې په لاره و چې ويې ويل:
- څوک به مو سهار ته راويښ کړي کېدای شي وېده...
نور ولوله
د سلمان الفارسي او ابو الدرداء کیسه
رسول الله ﷺ سلمان الفارسي او ابو الدرداء رضي الله عنهما سره وروڼه کړل، یوه ورځ سلمان د ابو الدرداء کره ورغی، د هغه مېرمن أم الدرداء رضي الله عنها یې په زړو جامو او بېخونده حالت کې ولیدله، (دا مهال لا حجاب نه و فرض شوی) سلمان هغې ته وویل: ولې په داسې بېخونده حالت کې یې؟ هغې ورته وویل: ستا ورور ابو الدرداء له دنیا سره مینه او اړیکه نه لري.
لیږ ځنډ وروسته ابو الدرداء رضي الله عنه راغی، نو سلمان ته یې ډوډۍ برابره کړه، مخته یې ورته کېښودله، ورته ویې ویل: ته یې خوره زما روژه ده، خو سلمان ورته وویل: چې ته یې راسره ونه خورې زه یې نه خورم، نو هغه هم ورسره وخوړله.
ماخوستن چې څملاستل ابو الدرداء ول...
نور ولوله
د حدیبې سوله - څوارلسمه برخه
(( قدرمنو لوستوالو! د خیبر د غزا کیسه ډېره اوږده او ډېر جزئیات يې لرل، له نورو جزئیاتو يې تیر شوم، وخت کم دی، خیبر فتحه شوه، په دې برخه کې به ولولئ چې رسول الله صلی الله علیه وسلم ته چا په غوښه کې زهر ورکړل، کوم صحابي د مکې شتمن دوکه کړل چې محمد او ملګري یې وژل شويٍ او له خلکو يې به دې چل پيسې واخیستې، دا به هم ولولئ چې څنګه یې د صفيې سره واده وکړه، پاتې لیکنه خپله ولولئ))
د تورو شرنګا، د نیزو خرپا ، د غیشو شغار او د ټپیانو زبیرګي ارام شول،یوازې د پاتې خلکو ژړاګانې اورېدل کیدلې چې په مړو يې ژړل، بلال د احیی بن اخطب لور صفیه او د هغه ترله په مړو جسدونو را تېر کړل،صفیې چېغې کړې، رسول الله صلی الله علیه وسلم یې کړېکې واورېدلې، په بلال يې غږ کړ، ستا له زړه څخه څه ...
نور ولوله
د حدیبې سوله - دیارلسمه برخه
مسلمانانو د نطاه له کلاګانو وروستۍ د قله کلا، کلا بنده کړه، يهودانو به پر غشو ويشتل او ډبرې به يې پرې راغورځولې جګړې ته نه راووتل،د کلابندۍ لومړۍ ورځ پای ته ورسيده خو مسلمانانو ته هيڅ په لاس ورنغلل.
محاصره اوږده شوه،يهودان د کلا مخې ته د مسلمانانو په بل شويو اورونو کې ټول جريان ګوري خو چې کله د سهار لمونځ وشو او لمر څېره ووهله د مسلمانانو غږونه په شعارپورته شول:
- يا منصور امت امت.
ليندې کش شوې او غشي له لېندو ووتل د کلا له برجونو جسدونو لکه اسماني ګټونه راپريوتل. خو په دويمه ورځ هم مسلمانانو کومه لاسته راوړنه نه لرله کلا د غره په سر وه او ټولې ورغلې لارې يې په ولکه کې وې....
نور ولوله
د حدیبې سوله - دولسمه برخه
(( په دې برخه کې به ولولئ چې د یهودانو مشر مرحب د علي په لاس څنګه وژل کیږي، یو خوا د مسلمانانو اتل، او بلې خوا د مشرکانو اتل مبارزې ته راوتلي، که غواړئ چې دغه صحنه په خپله وګورئ نو ويې لولئ)).
جګړه سخته ده او د نطاه کلاګانو جنګيالي جګړې ته راوځي او بېرته خپلو کلاګانو ته ننوځي، مسلمانان په ډبرو او غشو ولي، او رسول الله _صلی الله عليه وسلم_ هره ورځ محمد بن مسلمه جګړې ته بوځي او په عسکر کوټ باندې عثمان بن عفان ټاکي، کله چې ماښام شي او خپلو ځايونو ته راستانه شي نو د ټپيانو درملنه کوي.
د شپې څوکۍ يې د خپلو ملګرو په منځ کې په نوبت کړه، کله چې شپږمه شپه شوه عمربن الخطاب ته يې څوکۍ وسپارله، عمر د خپلو ملګرو سره له عسکر کوټ نه وګرځېده ا...
نور ولوله
د خالد بن ولید رضی الله عنه د اسلام کیسه
یوه ورور پوښتنه کړې وه چې ګني خالد رضی الله عنه له فتح مکې وروسته مسلمان شوی که مخکې؟
خالد بن ولید له صلح حدیبیه وروسته او تر فتح مکې شپږ.میاشتې مخکې مسلمان شوی د مسلمانیدلو یې ډیره مشهوره کیسه ده.
کله چې له صلح وروسته مسلمانانو ته د صلحې له مخې دوباره د عمرې کولو اجازه وشوه، او مسلمانان مکې ته په احرامونو کې داخل شول نو خالد رضی الله عنه له مکې ووت ویل یې زه مسلمانان په مکه کې نشم کتلای... د خالد ورور ولید بن ولید دا مهال مسلمان شوی وو، رسول اللهﷺ له ولید څخه د خالد بن ولید پوښتنه وکړه هغه ورته کیسه وکړه چي هغه له مکې وتلی دی، رسول اللهﷺ وفرمایل: خالد یو هوښیار سړی دی، څنګه له دومره عقل سره بیا هم له اسلام نه لیري پاتي شوی، په الله قسم که دی موږ ته راغی موږ به یې اک...
نور ولوله
د روژې ۱۷مه د بدر غزا
په کثیب ریګن غره کې د اسلام لښکر ټوله شپه د الله په ځانګړي کرم په نا محسوس ډاډ سره خوب کړی وو، او بل خوا د لات او منات پیروانو ټوله شپه له ډار او هیبت څخه ویښه تیره کړې وه. عجیبه دا هم وه چې دلته پر مسلمانانو دشپې داسي ورو او پسته وور باران شوی وو چې نه یوازې دا په تکلیف کړي نه وو بلکه ریګونه یې تخته کړي وو، ډنډونه یې جوړ کړي وو چې مسلمانانو ترې د څښاک او اودسونو لپاره استفاده وکړه، خو همدې وریځې د مشرکینو پر سر داسي طوفاني باران اورولی وو چې د لښکر ټول نظم یې ګډوډ کړی وو.
د روژې اولسمه ورځ وه صفونه وتړل شول، رسول اللهﷺ پخپله غازیان پر صفونو برابرول او دا لومړی ځل وو چې عرب په صف کې منظم جنګیدل.
غښتلی فوځي او جنګي تکتیک:...
نور ولوله
دا قليب بدر دی
د بدر تر غزا وروسته د ابو جهل په شمول د مشرکینو د مشرانو مړي یې قلیب بدر په نوم کوهي ته ورواچول
رسول اللهﷺ د بدر میدان له ګټلو وروسته درې شپې نورې هم په بدر کي پاتي شو، له معرکې ګټلو وروسته سمدستي یې مدینې ته زیری ولیږی.
شهیدان یې د معرکې په میدان کي خاورو ته وسپارل او د مشرکینو مړي یې قلیب بدر کې امبار کړل.
بیا یې د مشرکینو د مشرانو نومونه یو یو اخیست او فرمایل یې: ایا تاسو هغه څه وموندل چې وعده درسره شوې وه؟؟
په الله قسم ما خو هغه څه وموندل چې الله یې وعده راکړې وه
صحابه و وپوښتل: ای د الله نبي ته له مړو سره خبرې کوې؟
رسول اللهﷺ وفرمایل: دوی اوري خو ځواب نشي راکولای بل روایت کي دي چي: ...
نور ولوله
د حدیبې سوله -یولسمه برخه
(( په دې برخه کې به ولولئ چې د خیبر یهودانو د غطفان قبیله د رسول الله صلی الله علیه وسلم په وړاندې جګړې ته هڅوله، رسول الله صلی الله علیه وسلم په خیبر برید وکړ، تور بیرغ يې پورته کړ، دا بیرغ د عائشې رضی الله عنها له پړونې جوړ شوی و، چې دا په خپله د بیرغ عظمت په ګوته کوي، خیبر ډېرې زیاتې کلاګانې لرلې، د خبیر جګړه ډېره سخته وه، راځئ ووینو چې په دې غزا کې څه وشول؟))
په خيبر کې يهودانو د محمد _صلی الله عليه وسلم_ پر وړاندې خپل زړونه په کينه او کرکه روزل، وخت يې لټاوه چې د اسلام په سينه ناڅاپه خنجر ومنډي. کله چې مسلمانان له عمري پرته د حديبې په سوله رضا شول او مدينې ته راوګرځېدل يهودانو ګومان وکړ چې نبي _صلی الله عليه وسلم_ د سولې شرطونه ځکه ومنل چې خپله کمزوري يې ومنله،...
نور ولوله
