شعر و ادب
نو را دې شي نو...
چې د څو شپو پر ځای پاخۀ راشي، نو را دې شي نو
کۀ ستا یادونه میلمانۀ راشي ، نو را دې شي نو
پۀ دواړه مخ دې ماشوم یاد پۀ خندا ښکل کړم، چې ځي
خو پۀ ژړا بېرته لۀ ورۀ راشي، نو را دې شي نو
ځینې بۀ دومره پۀ خوند، شونډو کې خبره کوي
چې ورته خولۀ کې دې اوبۀ راشي، نو را دې شي نو
خوږو خبرو کې یاران، دومره یو،بل وچېړي
چې ستغې، سپورې یې پۀ خولۀ راشي، نو را دې شي نو
تربیه غوره ده، مکتب او مدرسې نه، ګنې
کله ترې خوی کې، ځینې خرۀ راشي، نو را دې شي نو
څوک دې کیسه کې نۀ دي، دومره کۀ نور هم وژاړې
چې دې پۀ اوښکو کې باڼۀ راشي، نو را دې شي نو
ما پۀ ترخو، ترخو خبرو کړي، ښۀ سپکه وړۍ
بیا چې حالاتو کې خواږۀ راشي، نو را دې ...
نور ولوله
عبدالباري جهاني: څرنګه شعر ولیکو؟
شعر له موزونو او منظومو کلماتو څخه جوړ کلام وي، چي د ټولني واقعیتونو او د شاعراحساساتو ته انعکلس ورکوي. او همدغه موزونیت دی چي شعر له نثر څخه بېلوي او کلمات یې په غوږونو کي شرنګی کوي او زیاتره ښه لګیږي. خو توپیر یې د رباب او سارنګ له شرنګ سره دادی چي رباب او سارنګ ژبه نه لري. پښتو رباب، فارسي رباب، اُردو رباب او... رباب نسته. موږ نه پوهیږو چي رباب او سارنګ څه وايی؛ ځکه چي هغوی ژبه نه لري او یوازي شرنګ او سُرلري. هر څومره چي د موسیقۍ د پارچي سُر او تال برابر وي په هغه اندازه پر غوږونو ښه لګیږي.
خو شعر په مشخصه او ټاکلې ژبه لیکل کیږي او په هغه ژبه خپلو اورېدونکو او لوستونکو ته پیغام ورکوي. اورېدونکی او لوستونکی باید لومړی پوه سي او بیا نو واه واه ورته ووايی او یا منفی نظر ورکړي. زما په عقید...
نور ولوله
درنه لاړم...!
زما برخه وي تل خواره درنه لاړم
د کلونو انتظاره درنه لاړم
بېرته ژوند چېرته لۀ سره پېلومه
شاته نېمه پېړۍ یاره درنه لاړم
زخم،زخم څڅېدلی دې پرېږدمه
جوړ مې نۀ شوې د زړۀ ښاره درنه لاړم
پۀ زړو سترګو مې ګوره زاړۀ پلونه
چېرته ورک پۀ ورکه لاره درنه لاړم
خلک شپو پسې پۀ تمه د سبا وي
زۀ ماښام پسې سهاره درنه لاړم
چې خبره بېخوندئ ته جوړېدله
او مزه یې تله، لۀ کاره؛ درنه لاړم
ستا پراخه حوصله ده کرار کېنه
زۀ کوچیه سپینه یاره درنه لاړم
...
نور ولوله
غزل
ځواني د مني ګل دی ګل د مني وي څو ورځې
دي ډېرې لنډې لنډې تر زرینو کمڅو ورځې
د شپې اوښه را درومي د چوپیا په رنجو بار ده
په کار ده چې ور تېرې کړو د یار په نغمو ورځې
دا ومنه چې مړه یې مور و پلار دي که ژوندي وای
د دې یتیم وطن به نه وې شپې په سلګو ورځې
دا شپې ورځې په تار د دعا وپېیه ملنګه
چې راشي پر دې خوار وطن د مینې د ښو ورځې
د ژوند پر زخم زخم د ګلونو پټۍ کېږدئ
روانې به تر څو وي پر ښیښو پر ازغو ورځې
دا مینه ولې نه کوئ دا څه په کې تاوان دی
چې تېرې مو کړې شپې اوس تېروئ په کینو ورځې
په اوښکو دې لمده نه وي پاپا د ماشومانو
خوږې یې شه تر شاتو او تر کوچو شیدو ورخې
کاروان له شومه دمه را روان دی ...
نور ولوله
غزل – بلينډه بدرۍ
رواج د عيش پر شاه راوړې د ذات بريده يمه
پخپل وجود کې د احساس په تور شهيده يمه
زه دې هم کله کله هوو کړم په يو نوي راګ کې
سندرې ستا د فلسفې نوې مريده يمه
زه د نيستۍ له تاوه ځل وهلې مرم يواځې
زه هم باغي د ډم ماحول له مست يزيده يمه
د مجبورۍ له مظلوميت مې سترګې تاته اوړي
د محروميت په بيمارۍ اخته شديده يمه
ما پښتانه کړل ، ما خيالونو ته درنښت وښودو
زه لا مجرمه ، لا دې خوله کې هم تهديده يمه
نن ورته بړنګ مخې اودريږم چې ای دا ده بدرۍ
نن بس دی تيره دې انکاره له تاکيده يمه
...
نور ولوله
غزل - بلينډه بدرۍ
بلينډه بدرۍ
راته ولاړ ؤ خیاله ستا د ښاپیرو خاطر
ګنې ما نه کړ د غزل د باریکیو خاطر
تمامه شپه ورسره شرنګ مې د بنګړیو ویښ دی
پالي په څه ښکلي انداز دې د زګیرویو خاطر
د سر دوښمن ته هم دعا د زندګۍ کومه
راسره وي یې د وړو وړو بچیو خاطر
ملنګه خیر دی د ماحول برم ته وکړه دعا
په روی دروړمه د پیغلوټو جینکیو خاطر
بدرۍ سندرې دې چې مړې شي کوندې یادې به شي
مالت کې هسې هم نه کیږي د ژوندیو خاطر
...
نور ولوله
یوې بلبلکې ته سرود
زه مین یمه په ناز د یوې نازکې
په آواز د سرودګرې بلبلکې
بلبلکه کوچېدلې ده خزان دی
پاڼې پاڼې یې غزل غزل دیوان دی
ترۍ تم به بلبلکه چېرې نه شي
کنه تورې تورې تیږې به اوبه شي
مرغلرې به په تار کې په ژړا وي
او نغمې به په ستار کې په ژړا وي
بلبلکه ده بیماره ژر به ښه شي
په مثال د برسېرن پرهر به ښه شي
په رنګونو په هندارو کې به اوسي
په مڼو او په آنارو کې به اوسي
څه په مینه به بیا نوی سرود وایي
د قدیم جمال مولا به په کې ستایي
پر ګلونو به یې ولګي وزرې
د آواز په تار به وپېي سندرې
له ګلونو نه به بیا واخلي مچکې
پاڼې پاڼې به وهي ورته چکچکې
بلبلکه به که خدای کول ب...
نور ولوله
شعر څه ؟
بلينډه بدرۍ
خو ، بس زما د مسکا نښې
شعر دا ، چې مې د هرې ادا نښې
شعر ژرب مې د پاولیو او روپیو
شعر شور مې په مړوند کې د بنګړیو
شعر له ما ځينې راسر او پر ما ختم
شعر پدې چې پرې زما د رنګو رحم
شعر څه
خو د کنګل زړګي په روح کې
د جزبو د سمندر څپې سوځل دي
د مړژواندو ارمانونو ته ارواوې
له لمر مخو شین خالیو راپیېل دي
شعر څه دی ليونيه څه پوهيږې
شعر زما د ادګانو د شرنګ ناز دی
خوږلټ رنګ مې د خبرو د انداز دی
له نظر مې د الوتي الهام ساز دی
د مغرورې خاموشۍ مې د خوی راز دی
ته له شعره به نو څه دومره خبر وې
شعر د زړونو په در...
نور ولوله
غزل
روا په دې جنت کې ده مېوه د غنم وخوره
خو دا وطن چې پرې نه ږدې په مینه یې غم وخوره
درمان د زخمي ژبې دې نغمه د وطن بویه
بلبله له خوشبو نه ډک د ګلو شبنم وخوره
ښامار په غشو وَ وله لالونو ته دې غل دی
په وږو ځیږو کاڼو باندې مار و لړم وخوره
ګل ګل د رنګینۍ شه د ژوندون په سپین ټوکر، کې
تار تار شه د ورېښمو ځان د ستنې په سپم وخوره
په خپلو خزانو کې، درته چا داسې ویل چې
په سوال په ګدایي باندې عرب و عجم وخوره
داستان د اوښکو وینو خو باید په موسکا واوړي
پرهر، د پرهرژلي ژوند ته غم د مرهم وخوره
چې څانګې څانګې لمر په کې زرغون شي سباوون شي
د شمعو په لښکر باندې دا شپې د تورتم وخوره
که مینه د وطن یې زمزمه ...
نور ولوله
غزل
موسم د مني دی دوې سترګې د نرګس نه وینم
پاس په هوا دي سرې او ژېړې ډیوه ګۍ روانې
نه یې رانیسي پتنګانو کې هوس نه وینم
زمونږه خولې به چې خوږې وې په خبرو د چا
هغه بادام بادام او نُقل د مجلس نه وینم
د صوفیانه سندرې درستې انترې دي خپه
د منصوري ملنګ نارې په ټول ولس نه وینم
په زړه مې پروت برغولی وینې او که نه کاروانه
بس دومره ووایه چې وینمه خو بس نه وینم
۲۵ عقرب ۱۴۰۰ هجري شمسي، خوست توره وړۍ
...
نور ولوله
غزل
وینم خوب چې شپه به واوړي په لمر ګله
د سپوږمۍ سندره وایي قمرګله
درپسې به یو لښکر ګلونه راشي
را روان شه یه د غرونو د سر ګله
درمانګر شه د رنځورو میَنانو
په غروب کې د زېړي مازدیګر ګله
د افغان وطن اروا په تا تازه ده
غوڅ خو مه شې په لاره په خنجر ګله
ته وا ژوند په هدیره کې ټوکېدلی
چې په درز کې یې ولاړ د مرمر ګله
د بلبلو نغمه زېږدی سېل به راشي
ستا په پرخو یې لامده دي وزر ګله
چې په شتون دې روایات د نشتون مات شي
هله زر کوه راځه د اینځر ګله
پرې تر منځه یې تارونه د وږمو دي
ته یې وتړه د لرو د بر ګله
په نشه د کومې مستې مینې رنګ یې
که دې څښلي دي شراب د کوثر ګله
...
نور ولوله
وطن ...
راځه کنه! لږ غم کړه رانه کم د دې وطن
تۀ هم د دې وطن یې او زۀ هم د دې وطن
نۀ پوی پکې د تور کاکل مستۍ ته شول زلمي
سپین ږیري کړل پۀ ځوانه،ځوانۍ غم د دې وطن
ویش،ویش سره، زیږې ګوتې پرې تېري کړي؛ خو چا
کېنښود ؛ پۀ زخمي زړګي مرهم د دې وطن
تل منځ کې د سیالانو هېوادو افغانستان
کیسه کوي د فقر د خپل چم د دې وطن
دا ورک دی،دا شهید دی، دا زخمي دی، دا بندي
همدا د تصویرونو دی البم د دې وطن
بس صبر،صبر،صبر او بیا هم شه صبر،صبر
حالات بۀ شي کوچیه بېرته سم د دې وطن
...
نور ولوله
د پاڼو پېغور
د مني سهار مهال چې لمر څرک ووهي، نو د سړي لږ لږ هډوکي تاوده شي. نن سهار لمر خوږ ولګېده، چې ګڼو ونو ته مې مخ واړاوه، ته وا لمر ماشوم دی، شوخي کوي، د چا خبره یو کم سل ماتې هندارې د ونو له څانګو را پړکېدې. ښکلې او خوږې را ولګېدې. له لرې کروندې د یامه او کولنګ کړنګا هم راتله. په زړه کې را وګرځېدل: که د وطن هر بچی په خپله دنده او خپل کار کې مخلص، صادق او هوډوال و اوسي، نو هغه کلیشه به ختمه شي، چې وایي: مړه دا وطن نه جوړېږي.
له ځان سره مې کرل او رېبل چې په دې کې د یوې جګې الوتکې بونګا راغله، الوتکه په آسمان کې ډېره جګه روانه وه، لکه له سېل نه پاتې زاڼه داسې معلومېده. ناڅاپه رانه وویل شول: امممم دا دې بله سپکه:
چې دا الوتکه به څه کوي؟ څه به وړي څه به راوړي؟ چېرې ...
نور ولوله
غزل
لکه چې دا سرودګی مې هم څه موده مخکې لیکلی و. څو ځله موسک موسک کېده، مخې ته راته. لکه چې زړه یې و، چې له لوستونکو سره یې شریک کړم. اممم ما وې، ښه سمه ده، دادی همدا اوس دې را اخلم او د لوستونکومخې ته دې ږدم. که کیف او خوند و رنګ دې درلود، خو نور الله نور، او که خوند و رنګ دې نه و، لوستونکي به غلي در نه تېر شي، ته دې خپل کار کوه. هو په یوه نیم ټکي او کلیمه کې به دې شوخي وي، نو ژوند بې شوخۍ هم خوند نه کوي، وي دې کنه، څه دنیا خو نه ورانېږي.
څه خوږه تنکۍ پنکۍ یې
ښایستوکۍ مرغکۍ یې
په غنمو کې ولاړه
د غاټولو ناوکۍ یې
د ګلونو دې وزرې
څه پسته جنت کوکۍ یې
ځرځې سترګې دې زرغونې
شین بخونه توتکۍ یې
***...
نور ولوله
غزل
بلينډه بدرۍ
له تندې خیاله چې نظر دې په سراب کې ګیر دی
څه روڼ تصویر دې د لغاتو په حجاب کې ګیر دی
شعر شناسۍ له هر یو تاره یې دردونه څاڅي
عجب زګیروي دي ، اخ څه ویر پدې رباب کې ګیر دی
پلار یې لیدو شو مریدانو سره یو ځای حلال
ماشوم بچی یې هم قاتل ته په محراب کې ګیر دی
زه که یې مخ ته پښه نیولې شوم خو نه یې شو پام
امتحانونه دي بیا دئ خو هر کتاب کې ګیر دی
بلینډې چوپ . د بغاوت په نارو ونیسه لاس
د هر ژڼکي د ځوانۍ داؤ په انقلاب کې ګیر دی
...
نور ولوله
