ليکنې
نکته ها؛ در اطرافِ شبِ برات
یک زمانی در قندز زندگی می کردیم مردم شهرِ قندز دستِ باز ودسترخوانِ پهن داشتند، یادم میاید یا به مناسبتِ شبِ جمعه یا به مناسبتِ شبِ برات ومناسبت های از این قبیل شامگاهان به مساجد نان می آوردند و نمازگزاران و رهگذران ونیازمندانی که شام دربِ مساجد می آمدند از همان نان می خوردند وغوری های پلاو را نوش جان می کردند.
نمیدانم اکنون اثری از آن زمان مانده است یا خیر، منتها فرض بر این گیریم که یک محتاج که از همین طریق غذایی برایش نصیب می شد اما بخاطرِ سخنِ فلان شخص وبسمدان شخص که دست و آستین برزده و شبِ برات واشباهِ آن را بدعت می شمارد و حرام می گوید از غذا محروم شود گناه گرسنه ماندنش بر گردنِ همچو مفتیان است.
صرفنظر از این نیز، محضِ ربط دادنِ چنین مناسبت ها به اینکه...
نور ولوله
د شعبان د (۱۵) شپې د خاص عبادت اړوند لنډ وضاحت
ممکن څوک په دغی شپه کی د عبادت په فضیلت د سورت دخان پدی آیت استدلال وکړی چه د ( فیها یفرق کل امر حکیم) څخه مراد همدغه شپه ده ، خو د تفسیری او حدیثی اړخه دغه قول مرجوح دی، بلکه راجح قول دا دی چه د هغی نه مراد لیلة القدر دی چه د رمضان میاشت کی وی.
ممکن څوک په هغه مرفوع حدیث چه د منلو وړ دی، استدالال وکړي چه پکی راځی: ( يطلع الله تبارك وتعالى إلى خلقه ليلة النصف من شعبان، فيغفر لجميع خلقه إلا لمشرك أو مشاحن ).
او څوک چه یی بدعت ګڼی هغوی وایی چه پدی اړوند احادیث ټول ضعیف دی.
او وایی چه : اصولی فقهی قاعده د ده چه کله یو کار د بدعت او سنت تر منځ وی نو ډډه به تری کیږی) او یا ممکن په هغی بلی قاعدی استدلال وکړي چه وایی ( کله چ...
نور ولوله
هابيل - قابيل له بلې زاویې؛ قرآني ذره بین
د هابیل او قابیل قصه ډیریو اوریدلي، خو که چیرې یواځې پدې قصې کې په قرآن شریف اکتفا وشي، او د قصې هر اړخ د قرآن په ایتونو تحلیل شي، نو یوه نوې زاویه رامنځته کیږي چې پکې خورا زیات درسونه پراته دي .
" مخکې له دې څخه چې قصه پیل کړو اړین دی چې د قرباني طرز او څرنګوالی باندې پوه شئ : د پخوانیو پیغمبرانو د پیژندلو دپاره یو کار معمول وه، چې قرباني به یې وړاندې کړه او له اسمانه به اور راغی او هغه به یې وخوړ، لاندې آیت کې همدا غوښتنه له پیغمبر علیه السلام څخه وشوه، خو په آیت کې ځواب داسی ورکړ چې پخوانیو پیغمبرانو چې د تاسې دا درخواستونه قبول کړل او دا نښانې وړاندې کړې او تاسې مطمین شوی چې پیغمبران دي بیا مو هغوی ولې ووژل؟ "
د آدم عل...
نور ولوله
دا دریم ځل دی چي امریکا د غزې د جګړې په اړه خپل ویټو استعمالوي
دا دریم ځل دی چي امریکا د غـ.ـزې د جګـ.ـړې په اړه خپل ویټو استعمالوي، ټول د امنیت شورا هیوادونه یو لوري ته دي او د دې پلویان دي چي نور دي جګړه دستي ودریږي، خو بل لوري ته امریکا په رایه اچونې کي لاس پورته کړي چي زه دا پرېکړه ویټو کوم . د امریکا دا لاس پورته کول یو لوري ته دی، ټوله نړۍ چي چیغي وهي هغه بل لوري ته بې معنا دي .
ماته دلته د قرآن کریم د سورت توبې دغه آیات شریف رایاد سو چي الله فرمایې : د کفر کلمه به کښته وي، د اسلام کلمه به لوړه وي.
زه چي د غربي نړۍ دغه ویټو ووینم پوه سم چي موږ مسلمانانو د قرآن کریم څخه مخ اړولی، او دین مو فقط شکلي زده کړی او عملي کړی مو ندی.
کله چي غربي نړۍ د پرمختګ په حالت کي وه، ټول مسلما...
نور ولوله
امروز ملل قدرتمند عین همین فرمودهء پیامبر را در گسترش فرهنگی خود عملی می کنند
مکث
وقتی شما زبان مادری می گویید،یعنی که شما با مفهوم کلان وبزرگ زبان خود وداع گفته اید.
زیرا همه انسانها زبان مادری دارند و ممکن زبان مادرشان زبان مادربزرگشان نباشد.
شما وقتی زبان مادری میگویید یعنیکه دیگران را نیز از ساحت بزرگ زبان خود می رانید وبسوی زبان مادریشان، سوق می دهید.
شما وقتی چند آهنگ اهل زبانتان در فلان مملکت را بنام فخر نشر می کنید نباید از شخصی دیگری که عین کار را کند شکوه کنید.
حالا این کار در حد خود خوب است نیست بحث جداست منتها از شأن زبانهای بزرگ و فرهنگ گستر می کاهد.
تا حدودی که میدانم زبان شناسان بزرگ و فرهنگیان سترگ چنین نمی کن...
نور ولوله
همسر و دختر خلیفه
در چند روزِ اخیر کانالِ العربیه سه مصاحبه را با دو همسر ابوبکرالبغدادی رهبر داعش و دخترِ وی انجام داد.تعداد زیاد مردم آن را دیدند و در پای هر مصاحبه تبصره های بسیار نگاشتند.
تعدادِ بسیاری پرسیدند: آیا کانال مذکور یا حتی سی ان ان و بی بی سی میتواند با سارا همسر نتانیاهو مصاحبه کند و آنطوری که از احساسِ اسماء همسر بغدادی در مورد کشته شدن فرزندنش پرسید از سارا نیز بپرسد که در قبال هزاران کودکی که شوهرش نتانیاهو میکشد چه احساسی دارد؟
اما صلبِ تبصره ها را این عبارت تشکیل می داد که کانال العربیه در چنین توقیتی که غزه به خاک یکسان گردیده و به مسلخ تبدیل شده و غربِی که دعوایی قانونمندی ومدنیت دارد با سلاح ومال وجان در کنار اسرائیل قرار گرفته است، چرا چنین مصاحبه را نشر می کن...
نور ولوله
په دې سوچ باندې موږ کولی شو چې موثر کتابونه وليکو
کتابونه ليکل ډېر مهم وي، خو زموږ په ټولنه کې يو مشکل دا هم دی چې ځينې ليکوالان يوازې د کتاب حجم زياتوي يا هم په ذهن کې يو څو خبرې ورسره وي او کتابي شکل ورکړي .
مثال زه يو کتاب وليکم چې ډيموکراسي بد شی دی، سيکولرزم بد شی دی، فکري مبارزه پکار ده، اسلامي نظام د بقاء واحده لار ده او او او ...(دا ټولې دعوې دي)
دا خبرې د خپلو همفکره خلکو لپاره ښې وي، هغوئ چې يې مطالعه کوي خوند ورکوي، خو همدا خبرې د مخالف فکر قايله کولو لپاره کافي نه وي، بلکه موږ مجبور يو چې د مخالف فکر اشخاصو ذهني حالت او علميت معلوم کړو او خپلې خبرې په موثقو حوالو ، عقلي او منطقي دلايلو باندې وکړو، تر څو د لوستونکي په ذهن بوج راوړل شي او هغه دې ته مجبور کړل شي چې خپل فکر بدل کړي...
نور ولوله
مدرسه ودانشگاه
می خواستم مطلبی در بارهء یک موضوع مهم بنویسم ولی مشاهدهء یک ویدیو نوشتن مطلبِ مذکور را به روز دیگری اگر عمر باشد، موکول کرد.
جناب مولوی صاحب عبدالقاهر حفظه الله ویدیوی کوتاهی نشر کرده اند ودر آن در رابطه با سخنانی که چند روز قبل در مورد مسائلی از ادبیات ارایه داشته بودند وضاحت افگنده اند.
فعلاً نیاز نمی بینم به محتوای موضع ایشان ویا بینش ایشان در قبال آن پاره مسائل اضافاتی عرض دارم،اما مناسب میبینم عرض کنم که اقدام ایشان برای عرضِ وضاحت در نفس الامر یک اقدام حکیمانه است و احترام به محاوره است.
جناب مولوی صاحب شخص فاضل وعالم هستند تألیفات نافع دارند، و در عین زمان شخص متواضعی هستند، و برای این سخن دلیل واضحی وجود دارد وآن ا...
نور ولوله
يو شمېر نجوني په ډير ناز او نخرو د عزيزيه مدرسي تر څنګ تيريدلي...
د شاه محمد اسماعيل شهيد سترګې پري ولږيدي... پوښتنه يي وکړه دا څوک دي ؟ ملګرو ورته وويل: دا سندرغاړی ، نڅاګري او کنجري دي او کوم ځانګړې د فحشا محفل ته رواني دي
شاه صاحب ورته وويل: د کوم مذهب پوري تړاو لري؟
هغوي ځواب ورکړ: دوي اسلام د بدنامي سبب ګرځېدلی او ځان ته مسلماناني وايي.
شاه صاحب چې کله دا خبري واوريدي نو وويل: دا قبلوم چې بدعمله او بد کرداره دي ليکن د کلمه ويونکو په حيث خو زمونږ مسلماني خويندي دي لهذا دوي ته بايد نصيحت وکړو ممکن له ګناهونو توبه ګاري شي ...
ملګرو ورته وويل: په دوي به خاوري نصيحت اثر وکړي! دوي خو نصيحت کوونکې لا نور بدناموي....
شاه صاحب وفرمايل: نو څه به وشي؟ زه خو خپله ...
نور ولوله
د تعلیم نه یی منع کوئ مه، بلکه دغسې یی وروزئ
وړمه ورځ په غ - زه کې د سړک یوې خوا په یوې خونه کې زخمې پروت وو، او بلې خوا یی یو څه کسانو حالات څارل، په څارونکو کې یوه ډاکټره هم وه، فورا یی خپله چاپن وایستله، او ځان یی د سړک بلې خوا ته د زخمې د رغولو په پاره منډې ته تیار کړ، او په داسي حال کې چه د ډزو غږونو غوږونه کڼول او د مرمیو باران وو، ډاکټرې د ( زمرئ) په شان د سړک هغی بلی غاړې ته ځان په منډه ورساوه ، بیا ورپسې درې نورو ځوانانو هم ورمنډې کړې، او څلور واړو په ګډه هغه زخمې د سړک بلې خوندې غاړې ته را ووړ. نو د ځان سره مې وویل چه دا د سالمې روزنې دپایلې او ثمرې صرف یوه بیلګه ده، او ارمان می وکړ چه:
کاش د نجونو د تعلیم کوم مخالف هم دغه صحنه راسره یو ځای لیدلې وای او ورته می ویلی وای چه :
د تعلیم ن...
نور ولوله
وقتی آدم به روزگار مردم مظلوم غزه می بیند و کودکان یتیم و گرسنه را می بیند
شرّ مَن تحتَ ادیمِ السماء
وقتی آدم به روزگار مردم مظلوم غزه می بیند و کودکان یتیم و گرسنه را می بیند که برای نرسیدن نانی که یافتن آن بسانِ یافتنِ گنج شده است چطور اشک می ریزند، متوجه میشود که بیشترین مسئولیت متوجهِ علماءِ جهان اسلام، مخصوصًا علماءِ ممالک عرب، بالأخص علماء ممالکِ واقع در جوار فلسطین می شود.
این علماء درست است که گهی دعای طلبِ مدد وگهی دعای طلبِ لعنت کردند اما بیشتر از این می توانستند ومی توانند اما نمی کنند.
آنها باید در کنارِ مرزِ غزهء محاصره شده لا اقل جمع می شدند،نان پرتاب می کردند، لا اقل مقابلِ سفارت های ممالک غربی در پایتخت هایشان خیمه های تحصن برپا می کردند و لو که خاموش همانجا می نشستند.
...
نور ولوله
رِزق چیست ، واین واژه یاکلمه معمولاً درمیان اِنسانها به چه چیزهای اِطلاق میگردد !؟
ایجاب مینماید که درین زمینه قدری توضیح داده شود ، چون درین مورد اکثراً دریک سوء تفاهمی واقع شده اند ، یعنی برخی ها ازآن تصور غلطی نموده اند که گویا همه ی رزق وروزی درزندگی انسانی تنها به مال وثروت ظاهری دنیوی خلاصه میشود ، نه قطعاً این طور نیست ، بلکه مال وثروت جزئی ترین از بخش رزق مُقدر برای بنده میباشد ، وآنهم چنانیکه ارشادات شرع درین قسمت وضاحت داده که مال به صورت عام دونوع است که یکی حَرام ودیگرش حَلال ، به هرنحوی که باشد حاصِل کردن واِستفاده حرام برای مُومن ومُسلمان قطعاً جواز ندارد وعامل آن عقاب وعذاب سخت دارین را درقِبال دارد ، واما مال وثروت حلال حتماًمورد مُحاسبه اِلهی قرار میگیرد ، یعنی ازهربنده یی پرسیده خواهد شد که ازکدام راه ومدرکی آن را بدست آوردی وبه کدام راه به مصرف رسانیدی !؟
یعنی درراه خ...
نور ولوله
سائنس د ابادي او بربادي، راحت او زړه تنګون ترمنځ بيلنس او توزان په ډېرې سختۍ سره ساتلی
نن سبا سائنسي پرمختګ په دې خاطر کېږي چې اختراع کونکی د خپلې سرمايې اضافه کولو په خاطر نوي نوي پراډکټس بازار ته وړاندې کوي، تر څو په ياده سرمايه د خواهشاتو تکميل وکړی شي؛ په دې خاطر نه کېږي چې انسانيت ترې مستفيد شي.
يعنې سائنس ته پرمختګ ورکول (زياتره وخت ) د خپلو خواهشاتو تکميل لپاره کېږي او (کم وخت) نورو انسانانو ته فايدې رسولو په خاطر کېږي.
دواړه مختلف نظريات دي او تر شا يې نتائج هم مختلف وي، همدا لامل دی چې سائنس د ابادي او بربادي، راحت او زړه تنګون ترمنځ بيلنس او توزان په ډېرې سختۍ سره ساتلی .
په دې باريکه نکته پوهيدلو لپاره زيات فکر او هم په ياده موضوع مطالعې ته اړتيا ده .
...
نور ولوله
مولانا فضل الرحمن نظر به شواهد بسیار در سفرهای بیرونی "غم خود را" هم میخورد
شاید دنیای سیاست در هر قاره و هر کشور طالع مندهای بسیاری داشته باشد که نمی شناسیم، منتها در دنیای سیاستِ افغانستان و پاکستان در سرحدِ شناخت این بندهء خدا دو نفر بسیار طالع مند بودند.
در قسمت آن طالع مند افغانی حوصله نیست نامش را بگیرم جز همینقدر که در بیست سال دورهء جمهوریت از اول تا آخر خوب درخشید خوش خورد و خوش پوشید وخوش خندید، و باز اگر همچو جمهوریتی بیاید شک ندارم که باز بر اسپ طالعِ خداداد خود سوار خواهد شد و سواری دهندگان را هرطرف قمچینک خواهد زدو چو خواهد گفت.
اما طالع مند پاکستانیِ آن، همین مولانا فضل الرحمن است.
از وقتی که بیاد دارم این شخص در ناز و نعمت غرق است، از پدر نام برده و تعلیمِ لامعلوم نموده و در رأس حزب...
نور ولوله
د چڼیتوب په اړه زما شخصي نظر
ما تر شرح جامې پورې چې په افغانستان کې د نحوې وروستی کتاب دی درسونه په کور او کلي کې ویلي دي.
مور مې د خدای وبښي هغې چړیتوب ته اجازه رانکړه ویل یې چې کوم ملا چړي/چڼی پاتې شوی وي هغه د کلي او ولس په نبض نه پوهیږي.
ډېرو به داسې ګڼلي وي چې چړي لکه څنګه چې په تسپو کې نه حسابیږي له تسپو د باندې به هم حساب نه ورباندې کیږي خو داسې نه ده.
و اېستم د ښکلو د محفل له ذکره تېر عمر
دادی د تسپو چړي شوم اوس له شماره و وتم
پسرلی
په جوماتو کې او دغه راز هغو مدرسو کې چې د اقتصاد وضعه یې ښه نه وي خلک ډوډۍ ورکوي دغه ډوډۍ چې وظیفه او زیره ورته وايي چړيان یا چڼي را ټولوي. وظیفه ماهم راټوله کړي د هغو شپو تاثیرا...
نور ولوله
