ټولنيزې ليکنې
د بل منلو اوخپلو کې په مثبته توګه ژوند کولو پنځوس اصول
1- زه، ته، نه یم.
یعني زه مستقل شخصیت لرم، ته مستقل. زه ځانګړي نظر، فکر او تمايلات لرم، ته همداشان ځانګړي نظر، فکر او تمايلات لرې. البته دا په ژوند چارو او عامو موضوعاتو کې، نه په دیني او ځیني مشترکو ملي ګټو کې چې هلته بیا مختلف توافقات لازمي دي.
2- په کوم شي چې زه قناعت لرم په هغه ستا قناعت کول ضروري نه ده.
3- ضروري نه ده چې زه او ته به په هره رایه کې سره موافق یو.
4- په ژوند کې د انسانانو ترمنځ اختلاف طبیعي دی.
5- هیڅکله د يو چا هر نظر او رایه ...
نور ولوله
هیله ده چې تر آخره ولوستل شي!
له سلام وړاندې کولو څخه وروسته، غواړم خپله لیکنه په یوه لنډۍ سره شروع کړم.
د یادونې وړ ده، چې زه کوم شاعر نه یم. لېکن، دغه لاندې لنډۍ مې ډېره خوښیږي!
”د سپینې خولې یاران د نور دي، د شوتلو پنډو ته د زه نیولی یمه“
دغه پورتنۍ لنډۍ، د اوسني افغانستان حالت ډېر ښه تمثیل کوي.
الف - د ښځې او خاوند په هکله:
ځینو ښځو له خپلو خاوندانو سره، ډېرې د غریبۍ شپې او ورځې تېرې کړې دي. ډېرې لوږې او سختۍ یې ورسره ګاللې دي. خو چې کله یې د خاوند ژوند لږشانته ښه شي، نو بیا متأسفانه دغه بې انصافه خاوند، د بلې ښځې په فکر کې شي، او د لومړنۍ ښځې ټولې ...
نور ولوله
اُمیدواری و هُشداریه !!!
اساس زندگی همینست که اِنسان باید درهرحالتی درمیان خوف ورجاء قرارداشته باشد ، یعنی خوف وترس ازعذاب دارین ورجاء وامیدواری ازرحمت بی پایان الهی .
البته اُمیدواری وخبرنویدبخش به کسانی هست که :
- ازتنهائی
- ازمریضی
- ازمُشقات ودردها
- ازوقوع حوادث ومصائب
- ازبی عدالتی های اجتماعی
- ازظُلمِ ظالمان
- وازسایرناهنجاری های زندگی همواره رنج میبرند ، وبه اینها باید متذکرشد که نگرانیها وپریشانیها را هیچگاهی به خود راه ندهند ....
نور ولوله
له سپينږېرو او مشرانو سره احتياط کوه
ځکه: دوى ډېرى وخت:
* سترګې پټوي، خو خوب نه ورځي.
* په خوله خاندي، خو خوشاله نه وي.
* خپلې اوښکې په موسکا کې پټوي.
* هغوى کله هم ستا لرې والى، يا د هغوى په حضور کې په مبايل مشغولېدل زغملى نشى.
* هغوى د پخوا په څېر اوس هم د کورونو محور او ستنې دي
* د هغوى اړتیاوې يوازې په خوراک، څښاک، او پوشاک نه ترسره کېږي، هغوى پدې برسېره معنوي احترام، شفقت او عاطفې ته نهايت ضرورت لري.
...
نور ولوله
د ټيل ماټيل رواج
تلویزیون ته ناست وو، حجره له مېلمنو ډکه وه، د کابل پاېلې اعلانېدې، زهٔ پکې ناکام وم، د ارام ساه مې واخیسته، د دوه لارو پر منځ کې تر شته اضطراب او معلق او ځوړند حالته هغه بده او ناکامه لاره ښهٔ وي.
د دندې په لټه شوم. ملګري مې پهٔ ذهن کې را وګرځول، د دوی موقف مې وتلهٔ، له ما سره په ملګرتیا/اړیکو باندې مې یې فکر وکړ... جوړ داسې یم، چې مثبت دې یم، ښهٔ نظر مې درلود، منفي انرجي به مې ولې خوروله؟
لیدل پېل شو. د جمهور رییس سلاکار استاد اسدالله غضنفر ته مې زنګ وکړ... استاد غضنفر مې استاد پاته شوی دی او په علم کې یې زموږ خاصه برخه کړې ده. استاد د تاریخ برخه او تاریخ ساز بنیادم دی، چې غږیږي، تهٔ وا کتابخانې ژبه کړې ده. موبایل سکرتر جګ کړ، د همغې ورځې پهٔ سبا یې وروغوښتم. ارګ ته لاړم ...
نور ولوله
غل چاته ويل کېږي؟!
غل يوازې په دېوال کور ته ور اوښتونکي او په لاره کې دموبايل او کمپيوټر تښتونکي ته نه ويل کېږي تر دې بدتر او ستر غله دادي:
√ هغه ډاکټر تر ټولو ستر غل دی چې ناروغ خبر هم نه وي او ده ورته بې ضرورته يوه پنډه درمل ليکلي وي او يا يې د فيصدي لپاره لابراتوار او اېکسېرې ته د شپږ شلې معاينو لپاره لېږلی وي او يا د ناروغ بې اړتيا عملياتونه کوي.
√ هغه مستري تر ټولو ستر غل دی چې په موټر يا بله هره نقليه وسيله کې د يوه نټ کار وي او دی د پيسو او وخت اړولو لپاره د موټر په بېخ پورې نښتی وي، خرابي يې په انجن کې وی او ده يې ټايرونه راخلاص کړي وی او بيا په خپلو تورو لاسونو د ټنډې خولې پاکې کړي او له تا څخه د يوې ور...
نور ولوله
نامناسب او بې ځايه پوښتنې مه کوئ
کورنۍو مناسباتو کې، خپلوانو او ملګرو نه او په عامه توګه، له دې لاندې پوښتنو ځانونه ساتئ، دا یو ډول بې نزاکتي ده، بې ځایه څوک تنګول دي، شاید څوک ازار کړي او عموماً ستا او بل لپاره ګټورې پوښتنې هم نه دي:
څو کلن یې!
ډېر چاغ شوې نه یې؟
بوډا شوی راته ښکارې؟
ناروغ شوی خو نه یې؟
چرته یې د مرګ او ژوند درک دې نشته؟
څومره ډېر خوراک کوې؟
انسان مختلف حالات لري، کله غم کله ښادي، کله شتمن کله غریب، کله طبیعت برابر کله بېخونده، پورته پوښتنې او داراز ځیني نورې شخصي پوښتنې انسان نه خوښوي، یا یې هم شاید وزوروي. بناءً له داسې پوښتنو باید ځان وساتل شي. دېته ورته نورې نامناسب پوښتنې که ستاسو ذهن ته درځي، یا چرته چا درنه کړې وي او تاسې ته یې خوند نه ی...
نور ولوله
بینائی واقعی بینائی دِل است
بینائی واقعی بینائی دِل است نه فقط بینائی ظاهری چشم، یعنی دِلهاکه کورباشد بینائی ظاهری دردی را درمان نمیکند !!
چنانچه رب العالمین درکلام مبارکش میفرماید :
(...........فإنها لا تعمى الأبصار ولكن تعمى القلوب التي في الصدور ) سوره حج آیه ۴۶ .
پس هرآئینه کوری آنها ( مُشرکین ) کوری چشم ظاهری نیست بلکه کوری دل شان هست که درسینه هاقراردارد وازدرک واقعیتها محروم اند .
اگردقت شودظاهراً برخی ها چشم ظاهری دارند اما ازینکه دلهایشان کوراست واقعیت ها را نمیبینند وبرآراء و طرزتفکرباطل خویش پافِشاری مینمایند ، ازهمین سبب بوده که دربرابرحق قرارمیگیرند وبااین مواقف کورکورانه و نادرست خویش ذلت ورسوائی دنیاوآخرت را ازآن خود میسازند...
نور ولوله
تېزې او ژر منډې نه، بلکې په ځای منډې مو هدف ته رسولی شي
تاسې په لاندې عکس کې په نړۍ کې تر ټولو شتمن کس ايلان ماسک وينئ چې ۲۵ کاله مخکې د خپل ۱۹۷۸ ماډل BMW موټر د جوړولو په حال کې دی ، اوس دومره پيسې لري چې د (بي،ایم،ډبليو) په شان څلورسترې کمپنۍ په نغدو اخیستلی شي.
يانې که ايلان ماسک خپلې ټولې پيسې (څه کم دوه سوه ميليارده) نغدې را واخلي او په ټول افغانستان یې وويشي هر افغان (واړه و لوی) ته به ۵ نيم زره ډالر في نفر ورسېږي او څو ميليونه به ده ته هم په جېب کې پاتې شي.
تېزې او ژر منډې نه، بلکې په ځای منډې مو هدف ته رسولی شي.
...
نور ولوله
در جامعه ما، دوستی با افراد و اشخاص، یا با افراط همراه است و یاهم با تفریط
اگر کسی را دوست بداریم، تمام بدی هایش را فراموش نموده و هیچ انتقادی را بر او، بر نمی تابیم. در حالیکه هیچ انسانی خالی از خطا نبوده و نیست.
و اگر کسی را مخالفت نمودیم و یا با او دشمنی ورزیدیم، تمام خوبی هایش را فراموش نموده و از وارد نمودن هیپچ ضربه ی بر او، فروگذار نیستیم. و این منهجِ غلط و نادرست است؛ زیرا خلاف انصاف بوده و با منهج صحیح قرآنی و نبوی، در تضاد میباشد.
نتیجه: بایستی افراد را در حد متوسط دوست بداریم، خوبی های شان فراموش نکنیم و از بدی های شان نیز، اغماض و چشم پوشی ننمائیم.
و دشمنی و مخالفت ما، با عدل و انصاف همراه باشد، همچنانکه بدی هایش را پیش روی مان داریم، از خوبی و نکات مثبتش نیز، نباید چشم پوشی کرد...
نور ولوله
جدال د هلاکت نښه
د خلکو ترمنځ ډېر جدالونه او د خپل نظر حق ثابتولو لپاره جنجالونه د هغوی د ګمراهي او سرکشي نښې دي. حدیث کې راغلي، رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمايي : کوم خلک چې په جدال او د خپل نظر حق ثابتولو لپاره شخړو باندې اخته شي هغوی له هدایت وروسته ګمراه شول. وروسته هغه ایت تلاوت کړ، دوی یواځې جدال شخړیېزه خبره درته وکړه بلکې دوی جګړه مار قوم دی. عَنْ أَبِي أُمَامَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ : قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ : مَا ضَلَّ قَوْمٌ بَعْدَ هُدًى إِلَّا أُوتُوا الْجَدَلَ ثُمَّ قَرَأَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ : مَا ضَرَبُوهُ لَكَ إِلَّا جَدَلًا بَلْ هُمْ قَوْمٌ خَصِمُونَ. رواه الترمذي وابن ماجة والحاکم
د دو...
نور ولوله
اسلام او ټولنېز آداب
رسول الله صلى الله عليه وسلم فرمايي : ( الله ته په ټولو خلکو کې محبوب او ګران انسان هغه دی چې خلکو ته ګټه رسوي او هغوی سره ښیګړه کوي،
او په ټولو اعمالو کې ورته محبوب عمل یو مسلمان ته خوشحالي ور بښل دي،
له هغه نه یا یو تکلیف لرې کړې، یا ترې قرض خلاص کړې، یا ترې ولږه لرې کړې ، بيا فرمايي :
چې زه د یو ورور په حاجت کې هغه سره لاړ شم، ماته له دې ډېر ګران او محبوب دي چې په مسجد نبوي کې یوه میاشت اعتکاف وکړم،
او څوک چې د یو ورور سره لاړ، تر دې چې هغه حاجت یې ورله پوره کړ، نو الله تعالی به یي په هغه ورځ قدمونه مضبوط کړي چې کله قدمونه خویږي. ( دقیامت په ورځ)
يا_الله!
دغه اجتماعي او ټولنېز اخلاق او آداب زمونږ د ټولنې په هر فرد کې پيدا کړې
...
نور ولوله
د دروغجنو د پام وړ!
ټول وګړي، او په ځانګړې توګه، یو مسلمان افغان، باید د خپلو خبرو، لیکنو، او کړنو سره، ډېر احتیاط وکړي. دا پدې معنٰی، چې هېڅکله باید په چا پسې دروغ ونه ویل شي، د چا عزت ته په سپکه سترګه ونه کتل شي، او یا په چا پسې تهمت ونه تړل نشي. یا په بل عبارت، په هر حالت کې، اسلامي لارښوونې، او اسلامي اخلاق، په نظر کې ونیول شي.
د یادولو وړ ده، چې په چا پسې دروغ ویل، لویه ګناه ده؛ او هر هغه څوک چې په یوه چا پسې دروغ وایي، نو هغه به حتمي په نورو کارونو کې هم، ډېر خراب سړی وي.
هغه څوک، چې د یوه دروغجن سړي خبرو ته غوږ نیسي، هغوی هم په حقیقت کې سم کار نه کوي، او دوی هم یوه اندازه ملامت دي.
ځینې خلک چې کله پوه شي، چې یو سړی، په چا پسې دروغ وایي،...
نور ولوله
د نېکې ښځې عالي صفات؟
کورونو کې يې د مېرمنو په مخکې ولولئ
1 - نېکه_ښځه : هغه ښځه ده چې د ځان لپاره د دنیا او اخرت کامیابي د اسلامي شریعت په تابعدارۍ کې ګني..
2 – د ژبی له ټولو آفاتو نه ځان ساتي، لکه : لعن طعن ، ښیراوی ، کنځلې، غیبت ، او چغلي .
3 – پاک لمنه اوسیدل :
نیکه ښځه باید د خپل عزت او د خاوند د عزت د ساتلو کوشش وکړي د تهمت له ځایونو نه ځان وساتي ..
نا محرم سړي سره نه په مبایل خبرې وکړي او نه غېر له مبايل نه ..
نامحرم سړي ته د زینت او ښکلا ځایونه ښکاره نه کړي ....
نور ولوله
په شاعرانو پسې غولیدلي او بېلارې خلک روان یي
یوه سړي ډله خلک ولیدل چې چرته روان وو، دی پوه شو چې چرته د ډوډۍ لور ته لاره باسي... نو دی هم له شا ورپسې روان شو، لاره کې پته ورته ولګیدله چې ټول شاعران دي، د پاچا د دروازې لورته روان دي او د ستاینو غزلونه یې پلنډه کړي دي. هلته چې ورغلل، هر یوه په نوبت خپل خپل شعرونه وویل او انعامونه یې واخیستل، کله چې ده ته نوبت ورسید، دی چوپ ناست دی او هیڅ نه وایي!
خلک ټول ورته متوجه دي او دی خاموش ناست دی، چا ورته وویل: پاڅه شعر ووایه! ده ورته وویل: زه شاعر نه یم، ورته ویې ویل: نو ته چیشی یې؟! ده ورته وویل: زه د شاعرانو غولیدلی یم، هغه چې الله په قران کې د دوی په اړه ویلي. والشعراء يتبعهم الغاوون.(الشعراء: ٢٢٤) او په شاعرانو پسې غولیدلي او بېلارې خلک روان یي. نو پاچا او ...
نور ولوله
