مهم ترین های امروز پنج شنبه

ترتیب کننده: هیلی افغان

✒: ډاکټر نعیم وردګ: ‏دا.ا.اد مذاکراتي ټيم د مشر شيخ صاحب عبدالحکيم او ور سره هيئت او د امريکې د ځانګړي استازي زلمي خليلزاد او جنرال ميلر او ور سره هيئت تر منځ په دې څو ور،ځو کې څو ناستې تر سره شوې.

دواړو لوريو د توافقنامې په اهميت ټينګار وکړ او د ښه عملي کېدو په اړه يې مفصلې خبرې وکړې.

‏همدارنګه به په عامه توګه دواړه لوري خپلو مسوليتونو ته متوجه کېږي او هڅه به کوي چې توافقنامه په ښه او بشبړه توګه عملي شي.

✒: منابع: تلاش برای دخیل شدن تسهیل‌کننده‌گان درمذاکرات آغاز شده‌‌است.

منابعی در دوحه، می‌گویند که در پی به توافق نرسیدن هیئت‌های مذاکره‌کنندۀ جمهوری اسلامی افغانستان و طالبان روی کارشیوۀ مذاکرات صلح، گفت‌وگوهایی دربارۀ این‌که شماری از کشورهای دخیل در روند صلح افغانستان، به‌شمول امریکا، هم‌چون تسهیل کننده وارد صحنه شوند، آغاز شده‌اند.

منابع می‌‎گویند که اگر هیئت‌ها توافق کنند که نقش کنونی امریکا و دیگر کشورهای دخیل در روند صلح به تسهیل کننده‌ مبدل شود، آنگاه اختلاف‌ها در طرزالعمل یا به‌زودی ازمیان برداشته خواهند شد و یا ماده‌های اختلافی در کارشیوۀ مذاکرات در مرحله‌های بعدی و اصلی مذاکرات به بحث گرفته خواهند شد.

✒: ‏هېواد کې د کرونا ویروس ۳۲ مثبتې پېښې ثبت شوې.

✒: ‏غنی: اگر قهرمانی نظامیان نبود میلیون‌ها تن درهلمند آواره می‌شدند.

✒: ‏کورنیو چارو وزارت وایي نن یې د کابل سنګ نوشته سیمه کې له چاودېدونکو توکو ‌‌‌‌‌‌ډک موټر کشف او له چاودنې یې مخنیوی کړی.

یاد وزارت زیاتوي چې د قضیې په تړاو درې تنه نیول شوي او ترې پوښتنې روانې دي.

✒: ‏مقام‌‌های محلی در ولایت هرات می‌‌گویند که نیروهای امنیتی یک تونل ۵۰۰ متری طالبان را در مرکز ولسوالی شیندند این ولایت تخریب کردند.

جیلانی فرهاد، سخن‌گوی والی هرات می‌گوید که طالبان قصد داشتند با استفاده از این تونل بر پاسگاه‌های نزدیک به مرکز ولسوالی شیندند، حمله کنند.

✒: ‏یک تن با ضرب چاقو در منطقۀ چهار قلعه وزیر آباد در مربوطات حوزۀ دهم شهر کابل کشته و یک تن دیگر، زخم برداشته‌است.

پولیس کابل می‌‌گوید که این رویداد شب‌گذشته پس از یک مشاجره لفظی رخ داده‌ و ‌ عامل این قتل بازداشت شده‌‌است.

✒: د زابل ولایت امنیتي مسوولین د موټر برید پایله کې د ۶ پولیس سرتېرو له ټپي کېدو خبر ورکوي.

د یاد ولایت د امنیې قوماندان، حکمت الله کوچی وایي، موټر بم برید نن سهار(پنجشنبې د تلې په ۲۴مه نېټه) د پولیسو پر پوستې شوی دی.

ښاغلی کوچی زیاتوي طالبانو د تېرې شپې راهیسې د شاجوی ولسوالۍ اړوند نورک سیمې کې بریدونه پیل کړي.

✒: ‏در حالی‌‌که در ۲۴ساعت اخیر، پولیس کابل دوبار با گروهی از دزدان و افراد مسلح درگیر شده‌‌است، در این مدت این شهر گواۀ چند رویداد امنیتی و جنایی تازه هم بوده‌‌است.

در یکی از این رویدادها، صبح چهارشنبه مردان مسلح مردی را در مربوطات حوزۀ پنجم شهر کابل با گلوله کشتند.

✒: ‏د بشري حقونو کمیسیون د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره په هلمند کې د جګړې له امله د ملکي وګړو د وضعیت په اړه ژوره اندېښنه څرګنده کړې ده. دغه کمیسیون په دوحه کې د افغان حکومت او طالبانو له مذاکراتي پلاوي غوښتنه کړې ده چې د ملکي وګړو خوندیتابه لپاره دې ژر پر یو سراسري اوربند هوکړه وکړي.

✒: ‏پخواني ولسمشر حامد کرزي د ملي مصالحې د عالي شورا له مشر ډاکټر عبدالله سره د افغان سولې د روان بهیر او هیواد کې د سیاسي او امنیتي وضعیت په تړاو بحث او خبرې کړې دي،ټاکل شوې ده عبدالله د راتلونکې یکشنبې په ورځ د افغان سولې لپاره د ایران ملاتړ خپلولو په موخه پلازمینې تهران ته لاړ شي.

✒: ‏د پوهنې وزارت د معلوماتو له مخې دمګړی په مرکز لښکرګاه کې اته ښوونځي د طالبانو او افغان حکومت ترمنځ د روانو جګړو له امله تړل شوي چې له دې سره نږدې څلور زره زده کوونکي ښوونځیو ته له تګ محروم دي.

✒: ‏په میدان وردګو کې چاودنه او د توغندیو بریدونه شوي دي. د راپورونو له مخې نن سهار میدان ښار کې درنه چاودنه شوې چې له امله یې په سیمه کې مواصلاتي لار تړل شوې ده. ویل کېږي چې دغه چاودنه د افغان ځواکونو پر یوه مرکز شوې ده.

✒: ‏د ملي مصالحې عالي شورا رییس ډاکټر عبدالله عبدالله به راتلونکې اونۍ ایران ته ځي. د ایران د بهرنیو چارو وزارت ویاند په یوه خبري غونډه کې د خبرو پر مهال ویلي چې د افغانستان د ملي مصالحې عالي شورا رییس ایران ته درې ورځنی سفر لري.

✒: ‏ینس استولتنبرگ، دبیر کابل ناتو با زلمی خلیل‌زاد، فرستادۀ ویژۀ امریکا برای صلح افغانستان، در بروکسیل دیدار کرد.

دبیرکل ناتو، در تویترش نگاشته‌است که در این دیدار دربارۀ وضعیت در افغانستان گفت‌وگو شد.

‏در ادامۀ تویت استولتنبرگ آمده‌است: «مذاکرات دوحه بهترین فرصت را برای صلح فراهم کرده‌است، اما طالبان باید به تعهدات شان پایبند باشند و میزان غیرقابل قبول خشونت‌ها را پایین بیاورند. ناتو به نیروهای امنیتی افغانستان متعهد است.»

✒: ‏سه غیرنظامی در حمله ‎ارمنستان به مراسم خاکسپاری در ترتر ‎آذربایجان جان باختند.

✒: ‏ارتش ‎آذربایجان 6 روستای دیگر را از اشغال ‎ارمنستان آزاد کرد.

✒: ‏په اروپايي هېوادونو کې د کرونا د دویمې څپې له راتګ سره سم په فرانسه کې ګرځبندیز وضع شوی دی. د فرانسې ولسمشر ایمانویل مکرون په تازه اقدام کې ددغه هېواد په نهو ښارونو کې ګرځبندیز وضع کړی او محدودیتونه یې ډېر کړي دي.

✒: ‏ملګرو ملتونو په افغانستان کې په چټکه توګه د تاوتریخوالي د کمېدو غوښتنه کړې ده. په افغانستان کې د ملګرو ملتونو مرستندویه دفتر یا یونما په یوه خپره کړې اعلامیه کې ویلي دي چې په افغانستان کې د جګړو او تاوتریخوالي بار د ملکي وګړو پر اوږو دی.

✒: ‏د خیبرپښتونخوا په جنوبي وزیرستان کې په دوو جلا پېښو کې د یو افسر په ګډون لږ تر لږه اووه پاکستاني پوځیان وژل شوي دي. راپورونه وایي چې دا پېښې پرون په جنوبي وزیرستان کې د دوو چاودنو له امله رامنځته شوې دي.

✒: ‏واشنګټن پوسټ راپور ورکړی دی چې د ټاکنو په درشل کې له ټرمپ سره د نظامیانو اوږه په اوږه حضور د راتلونکو ټاکنو په اړه د خلکو باور نور هم زیانمن کړی دی.

✒: ‏د نواز ګوند مرستیاله او د پاکستان د پخواني لومړي وزیر نواز شریف لور مریم نواز وایي، د عمران خان حکومت به د راتلونکي ۲۰۲۱ میلادي کال تر پیل مخکې پای ته ورسېږي. نوموړې زیاته کړې، د عمران خان حکومت غیر قانوني دی او نور دوام نه شي کولی. '

✒: ‏په امریکا کې د وسله‌وال تاوتریخوالي پر دوام، او ای ان تلویزیوني شبکې راپور ورکړی دی چې د دغه هېواد د اورګان ایالت په هیلزبورو ښار کې یو وسله وال په ډزو دوه کسان وژلي او دوه نور یې ټپیان کړي دي.

✒: ‏په ملګرو ملتونو کې د روسیې استازي ګنادي ګاتیلوف امریکا د بشري حقونو تر ټولو ستر نقضوونکی هېواد بللی دی. نوموړي پر خپل ټویټر لیکلي، د بشري حقونو تر ټولو ډېر نقضوونکي په امریکا کې دي، واشنګټن دې په نورو هېوادونو کې د بشري حقونو ساتنې پر ځای د خپلو وګړو حقونو ته رسېدګي وکړي.

✒: ‏در خبرنامه سفارت بریتانیا هم‌چنین آمده‌است که همه طرف‌های درگیر در جنگ "باید فوراً از "خشونت‌ها بکاهند و برای تأمین آتش‌بس ب‌خاطر مردم رنج دیدۀ افغانستان، تلاش کنند."

‏در ادامه خبرنامه سفارت بریتانیا نگاشته شده‌است که “ما به حمایت از نیروی‌های امنیتی و دفاعی ملی افغان و تلاش‌های شجاعانه برای تأمین صلح و ثبات پایدار در افغانستان‌ادامه می‌دهیم.”

✒: ‏زلمی خلیل‌زاد، فرستادۀ ویژۀ امریکا برای صلح افغانستان می‌گوید که او و جنرال سکات میلر، فرمانده مأموریت ناتو در چندین دیدارشان با طالبان توافق کردند که تعهدات سپرده در توافق‌نامۀ امریکا و طالبان عملی شوند.

‏به گفتۀ او، میزان خشونت‌ها هم‌اکنون بسیار بالا است و شمار زیادی از افغان‌ها کشته می‌شوند.

او می‌گوید که با توافق روی موارد تازه، انتظار دارد که میزان خشونت‌ها به‌گونۀ قابل ملاحظه کاهش یابد.

‏خلیل‌زاد افزوده‌است که حمله‌ها در هفته‌های اخیر افزایش یافته‌اند و این، روند صلح را تهدید می‌کند و برای مردم افغانستان و حامیان منطقه‌یی و بین‌المللی هشدار دهنده‌است.

‏خلیل‌زاد تأکید کرده‌است که امریکا سهمش را برای نظارت از روند عملی‌شدن توافق‌نامه با طالبان ادا می‌کند و باید تمامی طرف‌ها مسؤولیت‌های شان را ادا کنند.

✒: ‏د ‎امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ښایي تر انتخاباتو مخکې ‎افغانستان کې د سرتیرو د کموالي اعلان وکړي.

 امریکایي رسنۍ وایي، د امریکا ولسمشر «ډونالډ ټرمپ» ښایي د خپل هیواد په بهرنۍ پالیسۍ کې د بنسټيز بدلون خبر ورکړي او په دې ترڅ کې افغانستان کې د خپلو سرتیرو د شمېر کمولو اعلان هم وکړي.

‏این بي سي نیوز د دوو امریکایي چارواکو له قوله لیکلي، چې د امریکا د ولسمشریزو ټاکنو تر پیل وړاندې به ټرمپ د بهرنۍ پالیسي د تغییر په اړه وینا وکړي او په جریان کې به یې له افغانستان څخه د سرتیرو د ایستلو خبر هم  ورکړی.

‏دا په داسې حال کې ده، چې ولسمشر ټرمپ یوه اونۍ مخکې په یو ټویټ کې تر راتلونکو دوو میاشتو له افغانستان څخه د ټولو سرتیرو د وتلو خبر ورکړ.